Cohen.gr Παρασκευή 10.1.2025
Τζάκο – Ιακώβ Αλγκάβα*
 

Το επόμενο κεφάλαιο έχει αξία καθώς η αρχική ανεκτικότητα των Πολωνών(αναπτύχθηκε η διάλεκτος των Γίντις) στην διάρκεια των αιώνων θα αναδείξει το αντισημιτισμό με αποτέλεσμα 3.000.000 Πολωνοεβραίοι να οδηγηθούν στο Αουσβιτς και να πεθάνουν!! 

Η Πολωνία παραχωρεί δικαιώματα στους Εβραίους το 1364 μ.Χ. Ο Κασμίρ ο Μέγας , ως  βασιλιάς της Πολωνίας παραχωρεί δικαιώματα στους Εβραίους. Ως εκ τούτου, η Πολωνία προσελκύει Εβραϊκή μετανάστευση από τη Γερμανία και τη Ρωσία και γίνεται το σημαντικότερο εβραϊκό κέντρο της Ευρώπης. Οι Εβραίοι ήταν παρόντες και ευκατάστατοι στην Πολωνία ήδη πριν από τον Μέγα Κασίμιρ.

Το 1264, ο πρίγκιπας του Κάλιζ, Bolesław ο ευσεβής, εξέδωσε καταστατικό του Κάλιζ για τους Εβραίους που ζούσαν στο πριγκιπάτο του, το οποίο εγγυόταν τα δικαιώματά τους. Ο Bolesław έβγαλε τους Εβραίους από τη δημοτική δικαιοδοσία και τους υπέταξε απευθείας στα δουκικά δικαστήρια, καθιστώντας τους «υπηρέτες του βασιλικού θησαυρού» - servi camerae regis , τους άμεσους υπηκόους του πρίγκιπα.   

Το καταστατικό του Κάλιζ βασίστηκε εν μέρει σε παρόμοια προνόμια για τους Εβραίους, τα οποία καθιερώθηκαν στα μέσα του δέκατου τρίτου αιώνα στην Αυστρία, την Τσεχική Δημοκρατία και την Ουγγαρία.Επιβεβαίωσε την ελευθερία του εμπορίου και των οικονομικών, και ρύθμιζε θέματα δικαιοδοσίας, κυρώσεις και όρκους που έκαναν οι Εβραίοι. 

Το 1334, ο βασιλιάς Κασμίρ ο Μέγας ενέκρινε  και το 1364 επέκτεινε τις διατάξεις του καταστατικού Κάλιζ σε ολόκληρο το Βασίλειο της Πολωνίας. Το 1368, διόρισε τον Εβραίο τραπεζίτη του Lewka ως τον πρώτο διαχειριστή των αλατωρυχείων της Κρακοβίας. Ο Μέγας Κασίμιρ ήταν ιδιαίτερα φιλικός προς τους Εβραίους και η διακυβέρνησή του θεωρείται περίοδος μεγάλης ακμής, γεγονός που του χάρισε το προσωνύμιο του Βασιλιά των Αγροτών και των Εβραίων.

 Όταν οι Πολωνοί κατέλαβαν το Lwów και το Przemyśl στον πόλεμο για το πριγκιπάτο της Halych-Volodymyria το 1349, βρήκαν εκεί δύο εβραϊκές κοινότητες, πιθανώς Εβραίους από το Κίεβο. Στα τέλη του 14ου αιώνα, ένα κύμα Εβραίων προσφύγων ήρθε στην Πολωνία, αλλά και στην Αυστρία και την Ουγγαρία, από την Αγγλία (και οι 16.511 εκδιώχθηκαν από εκεί το 1290), τη Γερμανία (μία κοινότητα στη Φρανκφούρτη του Μάιν έμεινε εκεί), τη Βοημία (μία κοινότητα παρέμεινε στην Πράγα) και τη Γαλλία (τα έτη 1306–1372–1394 οι Εβραίοι απομακρύνθηκαν εντελώς από εκεί). Προκλήθηκε από την εξάπλωση της επιδημίας πανώλης, την οποία οι Εβραίοι κατηγορήθηκαν ότι προκάλεσαν σε αυτές τις χώρες.

Οι Εβραίοι, μαζί με τους Γερμανούς, εγκαταστάθηκαν σε πολωνικές πόλεις που ερημώθηκαν μετά τις επιδρομές των Μογγόλων.       

Αυτά τα γεγονότα, που όντως δείχνουν ανεκτικότητα προς τους Εβραίους στην Πολωνία του 14ου αιώνα, δεν είχαν ωστόσο καμία σχέση με την προοδευτικότητα, καθώς μια τέτοια στάση ήταν μάλλον ξένη προς τον μεσαιωνικό λαό.      

Ακολουθεί στα επόμενα κεφάλαια του εβραϊκού χρονολογίου, η Σεφαραδιτική ιστορία. ֍

*Δρ Γεωπόνος - Μηχανικός , Εβραιος Διδασκαλος.   

Το Εβραϊκό Χρονολόγιο του Τζάκου Αλγκάβα  δημοσιεύεται  κάθε Παρασκευή. Το χρονολόγιο είναι καθαρά ιστορικό και δεν έχει καμία θρησκευτική χροιά. Όλη τη σειρά των άρθρων μπορείτε να τη βρείτε:

https://www.cohen.gr/new/articles/evraiko-xronologio-tou-tzakou-algkava