Εβραϊκό χρονολόγιο
Τζάκο – Ιακώβ Αλγκάβα*
Αγαπητοί αναγνώστες , θα ξεκινήσουμε την ιστορία του Σιωνιστικού κινήματος. Όπως διαπιστώσατε δεν έχουμε μιλήσει καθόλου για την παρουσία των εβραίων στην Οθωμανικη Αυτοκρατορία και κυρίως για τον σεφαραδισμό της Θεσσαλονίκης , αυτό έγινε σκόπιμα και θα μιλήσουμε για την παρουσία των εβραίων στην Θεσσαλονίκη όταν τελειώσει το εβραικό χρονολόγιο , ως επίλογος δλδ θα μείνει η δική μας ιστορία , η ιστορία του σεφαραδισμού στην πατρίδα μας.
Ο Σιωνισμός είναι ένα διεθνές πολιτικό κίνημα που υποστήριξε αρχικά την ίδρυση μιας πατρίδας για τον εβραϊκό λαό στην Παλαιστίνη (Eretz-Yisra'el) και συνεχίζει να υποστηρίζει κυρίως το σύγχρονο κράτος του Ισραήλ. Ο όρος «σιωνισμός» προέρχεται από τη λέξη Σιών , που αναφέρεται στο όρος Σιών, ένα μικρό βουνό κοντά στην Ιερουσαλήμ .
Σε πολλά βιβλικά εδάφια, οι Ισραηλίτες ονομάζονταν λαός της Σιών (Ησαΐας 12:6· Ιωήλ 2:23, για παράδειγμα). Ενώ ο Σιωνισμός βασίζεται εν μέρει στη θρησκευτική παράδοση που συνδέει τον εβραϊκό λαό με τη Γη του Ισραήλ, το σύγχρονο σιωνιστικό κίνημα ήταν κυρίως κοσμικό, ξεκινώντας κυρίως ως απάντηση του Ευρωπαικού Εβραϊσμού και στον αντισημιτισμό σε όλη την Ευρώπη.
Αρκετοί τύποι Σιωνισμού προέκυψαν από αυτές τις απαρχές, συμπεριλαμβανομένου του Εργατικού Σιωνισμού, του Φιλελεύθερου Σιωνισμού, του Ρεβιζιονιστικού Σιωνισμού και του Θρησκευτικού Σιωνισμού.
Το σύγχρονο σιωνιστικό κίνημα ιδρύθηκε επίσημα από τον Αυστροουγγρικό δημοσιογράφο Theodor Herzl στα τέλη του δέκατου ένατου αιώνα , όταν διαδραματιζόταν η υπόθεση Ντρέυφους , που ο ίδιος πίστευε πως ήταν ένοχος όμως έλεγε «επειδή ένας εβραίος ήταν ένοχος πρέπει να κατηγορούνται όλοι οι εβραίοι»;
Ως απάντηση στην τραγωδία των Ευρωπαίων Εβραίων κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος , ο Σιωνισμός έγινε το κυρίαρχο εβραϊκό πολιτικό κίνημα μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο . Το κίνημα κατάφερε τελικά να ιδρύσει το κράτος του Ισραήλ το 1948, ως το πρώτο και μοναδικό σύγχρονο εβραϊκό κράτος στον κόσμο.
Αν και ορισμένοι Ισραηλινοί και Αμερικανοί Εβραίοι επικρίνουν τον Σιωνισμό, όποιος υποστηρίζει την ύπαρξη του Ισραήλ ως εβραϊκής πατρίδας ορίζεται τεχνικά ως Σιωνιστής. Υπό αυτή την έννοια, παρά τη ευρεία αντίθεση, ο Σιωνισμός πρέπει να θεωρηθεί ως ένα από τα πιο επιτυχημένα σύγχρονα πολιτικά κινήματα.
Στην εβραϊκή παράδοση, το Eretz Israel, ή Σιών, είναι μια γη που υποσχέθηκε στους Εβραίους ο Θεός, που χρονολογείται από τη διαθήκη του Θεού με τον Αβραάμ , τον Ισαάκ και τον Ιακώβ . Ωστόσο, αν και υπήρξε συνεχής παρουσία Εβραίων στη Γη του Ισραήλ , οι περισσότεροι Εβραίοι ζούσαν εξόριστοι από τον πρώτο ή τον δεύτερο αιώνα π.Χ. Εβραίοι από τη Βαβυλωνία , τη Μικρά Ασία και την Ευρώπη είναι γνωστό ότι μετανάστευσαν στην Παλαιστίνη και έζησαν στην περιοχή κατά τη διάρκεια της τελευταίας χιλιετίας, αν και όχι σε μεγάλους αριθμούς.
Τον δέκατο ένατο αιώνα, ένα ρεύμα στον Ιουδαϊσμό που υποστηρίζει την επανίδρυση μιας εβραϊκής πατρίδας στην παραδοσιακή Γη του Ισραήλ αυξήθηκε σε δημοτικότητα. Η εβραϊκή μετανάστευση στην Παλαιστίνη ξεκίνησε σοβαρά το 1882. Η λεγόμενη First Aliyah (πρώτη επιστροφή) είδε την άφιξη περίπου 30.000 Εβραίων για 20 χρόνια. Οι περισσότεροι μετανάστες προέρχονταν από τη Ρωσία , όπου ο αντισημιτισμός ήταν μεγάλο πρόβλημα. Ίδρυσαν αρκετούς αγροτικούς οικισμούς με οικονομική υποστήριξη από Εβραίους φιλάνθρωπους στη Δυτική Ευρώπη.
Η δεύτερη Aliyah ξεκίνησε το 1904. Ακολούθησαν περαιτέρω μεταναστεύσεις μεταξύ των δύο Παγκοσμίων Πολέμων, που τροφοδοτήθηκαν τη δεκαετία του 1930 από τις ναζιστικές διώξεις.
Στη δεκαετία του 1890, ο Theodor Herzl εμφύσησε τον Σιωνισμό με μια νέα και πρακτική επείγουσα ανάγκη. Ίδρυσε τον Παγκόσμιο Σιωνιστικό Οργανισμό (WZO) και, μαζί με τον Nathan Birnbaum, σχεδίασε το πρώτο του συνέδριο στη Βασιλεία το 1897. Ακολούθησε ένα χρόνο αργότερα ένα δεύτερο συνέδριο που πραγματοποιήθηκε στην Κολωνία .
Η κυρίαρχη δύναμη της περιοχής, μέχρι το 1917, ήταν η Οθωμανική Αυτοκρατορία , ακολουθούμενη από τη Βρετανία για λογαριασμό της Κοινωνίας των Εθνών μέχρι μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο . Το λόμπι από τον Chaim Weizmann και άλλους κορυφώθηκε με τη Διακήρυξη Balfour του 1917 από τη βρετανική κυβέρνηση. Αυτή η δήλωση ενέκρινε τη δημιουργία μιας εβραϊκής πατρίδας στην Παλαιστίνη .
Το 1922, η Κοινωνία των Εθνών ενέκρινε τη δήλωση στην εντολή που έδωσε στη Βρετανία: Η Βρετανία… θα εξασφαλίσει την ίδρυση της εβραϊκής εθνικής εστίας, όπως ορίζεται στους θεσμούς αυτοδιοίκησης, καθώς και τη διασφάλιση των πολιτικών και θρησκευτικών δικαιωμάτων όλων των κατοίκων της Παλαιστίνης, ανεξαρτήτως φυλής και θρησκείας.
Ωστόσο, οι Παλαιστίνιοι Άραβες αντιστάθηκαν στη σιωνιστική μετανάστευση. Υπήρξαν ταραχές το 1920, το 1921 και το 1929, που μερικές φορές συνοδεύονταν από σφαγές Εβραίων. Η Βρετανία συνέχισε να υποστηρίζει κατ' αρχήν την εβραϊκή μετανάστευση, αλλά ως αντίδραση στην αραβική βία επέβαλε περιορισμούς στην εβραϊκή μετανάστευση στην περιοχή.
Το 1933, ο Χίτλερ ανέλαβε την εξουσία στη Γερμανία. Το 1935, οι Νόμοι της Νυρεμβέργης έκαναν τους Γερμανούς Εβραίους (και αργότερα Αυστριακούς και Τσέχους Εβραίους) απάτριδες. Παρόμοιοι κανόνες εφαρμόστηκαν στη συνέχεια από τους συμμάχους των Ναζί σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης.
Η επακόλουθη αύξηση της εβραϊκής μετανάστευσης οδήγησε στην αραβική εξέγερση του 1936-1939 στην Παλαιστίνη, η οποία με τη σειρά της οδήγησε τους Βρετανούς να ιδρύσουν την Επιτροπή Peel για να ερευνήσει την κατάσταση. Η επιτροπή ζήτησε λύση δύο κρατών και υποχρεωτική μεταφορά πληθυσμών. Αυτή η λύση απορρίφθηκε από τους Βρετανούς και αντ' αυτού η Λευκή Βίβλος του 1939 πρότεινε τον τερματισμό της εβραϊκής μετανάστευσης έως το 1944, με άλλους 75.000 να γίνονται δεκτοί μέχρι τότε. Κατ' αρχήν, οι Βρετανοί παρέμειναν σε αυτήν την πολιτική μέχρι το τέλος της Βρετανικής Εντολής στην περιοχή.
Μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο και το Ολοκαύτωμα , η υποστήριξη προς τον Σιωνισμό αυξήθηκε, ειδικά μεταξύ των επιζώντων του Ολοκαυτώματος και εκείνων που τους συμπονούσαν. Ωστόσο, οι περιορισμοί στην εβραϊκή μετανάστευση στη μελλοντική εβραϊκή πατρίδα οδήγησαν σε μια αυξημένη αίσθηση επείγουσας ανάγκης και απόγνωσης μεταξύ ορισμένων Σιωνιστών.
Οι Βρετανοί δέχθηκαν επίθεση στην Παλαιστίνη από ορισμένες σιωνιστικές φατρίες, η πιο γνωστή ήταν η βομβιστική επίθεση στο ξενοδοχείο King David το 1946. Ανίκανοι να επιλύσουν τη σύγκρουση, οι Βρετανοί παρέπεμψαν το θέμα στα νεοσύστατα Ηνωμένα Έθνη.
Το 1947, η Ειδική Επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών για την Παλαιστίνη συνέστησε τη διχοτόμηση της Δυτικής Παλαιστίνης σε ένα εβραϊκό κράτος και ένα αραβικό κράτος και ένα κομμάτι εδάφους που θα ελέγχεται από τον ΟΗΕ γύρω από την Ιερουσαλήμ .
Αυτό το σχέδιο διχοτόμησης εγκρίθηκε στις 29 Νοεμβρίου 1947, με ψήφισμα 181 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, 33 ψήφους υπέρ, 13 κατά και 10 αποχές. Η ψηφοφορία, η οποία απαιτούσε πλειοψηφία δύο τρίτων, ήταν μια πολύ δραματική υπόθεση και οδήγησε σε εορτασμούς στους δρόμους των εβραϊκών πόλεων.Τα αραβικά κράτη, ωστόσο, απέρριψαν την απόφαση του ΟΗΕ, απαιτώντας ένα ενιαίο κράτος με αραβική πλειοψηφία. Η βία εξερράγη αμέσως στην Παλαιστίνη μεταξύ Εβραίων και Αράβων.
Στις 14 Μαΐου 1948, στο τέλος της βρετανικής θητείας, η Εβραϊκή Υπηρεσία με επικεφαλής τον Ντέιβιντ Μπεν-Γκουριόν κήρυξε τη δημιουργία του Κράτους του Ισραήλ. Την ίδια μέρα, οι στρατοί της Αιγύπτου, της Υπερορδανίας, του Ιράκ, της Συρίας, του Λιβάνου, της Υεμένης και της Σαουδικής Αραβίας ένωσαν τις δυνάμεις τους ενάντια στο νεοσύστατο Ισραήλ. (Η Υεμένη και η Σαουδική Αραβία έστειλαν μόνο μικρές ομάδες στρατιωτών και οι λιβανικές δυνάμεις δεν μπήκαν στην πραγματικότητα στον πόλεμο).
Κατά τους επόμενους οκτώ μήνες, οι ισραηλινές δυνάμεις υπερασπίστηκαν τον εβραϊκό τομέα και κατέκτησαν τμήματα του αραβικού τομέα, διευρύνοντας το μερίδιό του στο 78 τοις εκατό της βρετανικής υποχρεωτικής Παλαιστίνης.
Η σύγκρουση οδήγησε στη μετεγκατάσταση περισσότερων από 700.000 Αράβων Παλαιστινίων από τους οποίους περίπου 46.000 έγιναν εσωτερικά εκτοπισμένοι στο Ισραήλ. Ο πόλεμος έληξε με τις Συμφωνίες Εκεχειρίας του 1949, οι οποίες περιλάμβαναν νέες γραμμές κατάπαυσης του πυρός, τη λεγόμενη Πράσινη γραμμή.
Ο Σιωνισμός, έτσι, όχι μόνο είχε πετύχει τον πρωταρχικό του στόχο να δημιουργήσει μια εβραϊκή πατρίδα, αλλά είχε αποδειχθεί νικητής υπερασπιζόμενος το εβραϊκό κράτος ενάντια στις συνδυασμένες δυνάμεις των Αράβων γειτόνων του.
Ωστόσο, παρά την ανακωχή, τα αραβικά έθνη συνέχισαν να απορρίπτουν το δικαίωμα ύπαρξης του Ισραήλ και απαίτησαν να υποχωρήσει στις διαχωριστικές γραμμές του 1947. Διατήρησαν αυτή την απαίτηση μέχρι το 1967, όταν η υπόλοιπη δυτική Παλαιστίνη κατακτήθηκε από το Ισραήλ κατά τη διάρκεια του Πολέμου των Έξι Ημερών , μετά τον οποίο τα αραβικά κράτη απαίτησαν από το Ισραήλ να υποχωρήσει μόνο στη γραμμή κατάπαυσης του πυρός του 1949, «σύνορα» που επί του παρόντος αναγνωρίζονται από τη διεθνή κοινότητα. Αυτά τα σύνορα αναφέρονται συνήθως ως «σύνορα πριν από το 1967» ή «πράσινη γραμμή».
Τα σύνορα με την Αίγυπτο νομιμοποιήθηκαν με τη Συνθήκη Ειρήνης Αιγύπτου-Ισραήλ του 1979 και τα σύνορα με την Ιορδανία στη Συνθήκη Ειρήνης Ισραήλ-Ιορδανίας το 1994. Μετά τη δημιουργία του Κράτους του Ισραήλ, η WZO συνέχισε να υπάρχει ως οργάνωση αφιερωμένη στη βοήθεια και την ενθάρρυνση των Εβραίων να μεταναστεύσουν στο Ισραήλ, καθώς και στην παροχή πολιτικής υποστήριξης στο Ισραήλ.
Τα μεγάλα ισραηλινά πολιτικά κόμματα παραμένουν ομολογουμένως σιωνιστικά, αν και τα μεγάλα ισραηλινά πολιτικά κόμματα είναι έντονα διχασμένα σε πολλά οικονομικά, πολιτικά, θρησκευτικά και θέματα εξωτερικής πολιτικής. Υπάρχουν επίσης ορισμένες αντισιωνιστικές ισραηλινές ομάδες, τόσο εβραϊκές όσο και αραβικές.֍
*Δρ Γεωπόνος - Μηχανικός , Εβραιος Διδασκαλος. Το Εβραϊκό Χρονολόγιο του Τζάκου Αλγκάβα δημοσιεύεται κάθε Παρασκευή. Το χρονολόγιο είναι καθαρά ιστορικό και δεν έχει καμία θρησκευτική χροιά. Όλη τη σειρά των άρθρων μπορείτε να τη βρείτε:
https://www.cohen.gr/new/articles/evraiko-xronologio-tou-tzakou-algkava