Ο φίλος μάς άφησε ενεούς. Οχι τόσο γιατί είπε κάτι που δεν το περιμέναμε, αλλά γιατί φοβηθήκαμε ότι η βλάσφημη φράση του υπάρχει κίνδυνος να βγει κάποτε και από το ιδικό μας στόμα. Αυτή η πιθανότητα μας τρόμαξε.
Και όμως, ο φίλος είχε, σε σκόρπια δημοσιεύματά του, διατυπώσει απερίφραστη καταδίκη του Ολοκαυτώματος. Μάλιστα το είχε διαφορίσει από τον παραδοσιακό αντισημιτισμό. Υπογράμμιζε ότι δεν επρόκειτο για ένα θυμικό ξέσπασμα, έναν παροξυσμό της Ιστορίας, αλλά για μια πρωτοφανή προγραμματισμένη βιομηχανική «τελική λύση». Την οποία ειρωνικά ενέτασε στα επιτεύγματα του 20ού ευρωπαϊκού Μεσαίωνα.
Μέχρι προ ολίγων ημερών ο φίλος ήταν υπεράνω πάσης υποψίας. Το βράδυ εκείνο όμως που μάθαμε πως ο άρρωστος από ημέρες Αριέλ Σαρόν -και ενώ την επομένη επρόκειτο να εγχειρισθεί στην καρδιά- κατέστη στόχος επίθεσης συμπατριωτών του για κάποιο σκάνδαλο, με συνέπεια να επιβαρυνθεί η κατάσταση της υγείας του και να υποστεί εγκεφαλικό, ο φίλος εξεμάνη. Μίλησε για απάνθρωπη τακτική των πολιτικών αντιπάλων του πρωθυπουργού του Ισραήλ και κάνοντας εν οργή αυθαίρετο λογικό άλμα έβγαλε από το έρκος των οδόντων του τη φοβερή φράση: «Και λέμε πως έφταιγαν οι άλλοι που τους έκαιγαν»! Πώς αυτός ο άνδρας κατρακύλησε στη βέβηλη ρήση; Πώς έφτασε και δικαιώσει το ναζιστικό Κακό;
Τα ερωτήματα έμειναν μετέωρα, έστω και αν όλοι γίναμε μάρτυρες της βαριάς δυσθυμίας που τον κυρίευσε όταν κατάλαβε τι είχε εκστομίσει.
Και όμως, η απάντηση μπορεί να είναι απλή. Ο απόηχος του συσσωρευμένου παραδοσιακού αντισημιτισμού αιώνων φθάνει κάποια στιγμή να μετατρέπεται, μέσα από το θυμικό ενός πολιτικά ορθού πολίτη, σε χυδαία κραυγή πνευματικού καραγωγέως.
Αυτό το «στιγμιαίο» ολίσθημα δεν έχει βέβαια σχέση με τους φανατικούς αρνητές του Ολοκαυτώματος ή όσους εξ αυτών νομίζουν ότι καλύπτονται πίσω από το αέναο επιστημονικό αίτημα αναθεώρησης της Ιστορίας. Και τούτο γιατί οι γνωστοί και διεθνώς προβαλλόμενοι ρεβιζιονιστές -και πολύ περισσότερο οι εξ αυτών νεγκασιονιστές- έχουν επιλέξει την υπεράσπιση του πολιτισμού των στρατοπέδων του θανάτου, σε αντίθεση με τον περιστασιακώς εκμανέντα φίλο. Ακόμα δεν έχει σχέση με αφορισμούς του τύπου «η γενοκτονία (των Εβραίων) δεν είναι παρά ένα συμβάν του πολέμου και όχι ένα τερατούργημα της ανθρώπινης φύσης» που αποδόθηκε το 1993 στον Φρανσουά Μιτεράν, χωρίς ο ίδιος να το διαψεύσει. Μια θέση που λίγο απέχει από του να εκτρέψει το ζήτημα του Ολοκαυτώματος στην παγίδα του σχετικισμού, ο οποίος όλα τα στρογγυλεύει.
Ομως, το ολίσθημα είναι αποτέλεσμα του εγγενούς και υφέρποντος αντισημιτισμού μας, ο οποίος ετράφη με το ψεύδος, αλλά και το αίμα αθώων ανθρώπων που πλήρωσαν -προς δόξαν της Ευρώπης- όχι για πράξεις τους προσωπικές, αλλά γιατί γεννήθηκαν Εβραίοι. Ενός αντισημιτισμού, που μέσα από λαϊκές αφηγήσεις (οι οποίες δεν είναι εκ προοιμίου σηματωροί αρετής), υπερβολικές ή διαστρεβλωτικές μεγεθύνσεις ενεγράφη πάνω στο δέρμα μας, ως «ποινή» -όπως με τον βωλοκόπο στη «Σωφρονιστική αποικία» του Κάφκα- η καταδίκη μας στο έρεβος του αντισημιτισμού. Στο έλεος ενός εφιάλτη που σιγά σιγά μπορεί να μας κάνει ανεκτό το κακό, όπως το δηλητήριο στο σώμα του Μιθριδάτη.
http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_columns_60_11/01/2006_169517