Haaretz 15.1.2.10
Της
Anna Ekstrom

Η ριζοσπαστική λαϊκιστική δεξιά της ηπείρου μας έχει υιοθετήσει τις απόψεις των προπομπών της για τις μειονότητες, ενώ το Ισραήλ είναι μια θαρραλέα εμπροσθοφυλακή στον 'πόλεμο κατά του Ισλάμ'. 

Υπάρχει σήμερα στην Ευρώπη ένα κίνημα - αποκαλούμενο από τον πολιτικό επιστήμονα Cas Mudde ως λαϊκιστική ριζοσπαστική δεξιά - το οποίο μεγαλώνει σε δύναμη και επιρροή κι εξαπλώνεται σ’ ολόκληρη την ήπειρο. Το κίνημα αυτό στοχοποιεί ξεκάθαρα "την πολιτική τάξη", τα εδραιωμένα μέσα ενημέρωσης, την παγκοσμιοποίηση, την ΕΕ ως υπερεθνικό όργανο, τους μετανάστες, τους Μουσουλμάνους και τους Ρομά αλλά έχει μια περίπλοκη σχέση με τον Ευρωπαϊκό Εβραϊσμό και το Ισραήλ.

Όπως φαίνεται, εξαπλώνεται περισσότερο από τους ομολόγους του των αρχών του 20ου αιώνα - με τους οποίους συνδέονται ορισμένα από τα σύγχρονα κόμματα μέσω μιας εθνικής σοσιαλιστικής ιστορίας και με τους οποίους συνδέεται ολόκληρο το κίνημα μέσω του λαϊκισμού, μιας παλιάς-νέας ιδεολογίας που στρέφει έναν ενάρετο λαό κατά επικίνδυνων "άλλων".

Ομοίως, κόμματα όπως το Ολλανδικό Κόμμα για την Ελευθερία και το Δανικό Λαϊκό Κόμμα ανήκουν σε μια νέα λαϊκιστική δεξιά, κάποια όμως που στερείται ενός εθνικού σοσιαλιστικού παρελθόντος. Σύμφωνα με τον Miroslav Mares του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Masaryk της Δημοκρατίας της Τσεχίας, η νέα αυτή λαϊκιστική δεξιά μπορεί να χαρακτηριστεί ως Εθνικά Φιλελεύθερη με φιλελευθερισμό μόνο για "λευκούς" ή παραδοσιακούς Ευρωπαίους μέσα στο "φρούριο Ευρώπη".

Όπως ο σοσιαλισμός παρουσίασε ένα εννοιολογικό πλαίσιο για ρατσιστικές πολιτικές κατά τη διάρκεια του περασμένου αιώνα, έτσι και ο νεοφιλελευθερισμός αποτελεί ένα κοινωνικά αποδεκτό ιδεολογικό όχημα για σήμερα, και η υιοθέτηση ορισμένων ιδεών του εξηγεί εν μέρει την επιτυχία εθνικών σοσιαλιστικών κομμάτων όπως οι Σουηδοί Δημοκράτες.

Για παράδειγμα, ο Mudde γράφει ότι διάφορες φιλελεύθερες ιδέες - κυρίως το δικαίωμα στην ελευθερία του λόγου και τα δικαιώματα των ομοφυλόφιλων - δεν υιοθετήθηκαν από ριζοσπάστες λαϊκιστές έως ότου έγιναν χρήσιμα εργαλεία στον αγώνα κατά των Μουσουλμάνων. Το ίδιο ισχύει και για την έμφαση που δόθηκε πρόσφατα από κάποια κόμματα σε μια Ιουδαιο-Χριστιανική κουλτούρα, κι όχι Χριστιανική, κοσμική ή λαϊκή (Völkisch)-παγανιστική κουλτούρα του Leitkultur (κυρίαρχου πολιτισμού).

Το κίνημα όχι μόνο παίρνει τη μορφή πολιτικών κομμάτων που καταλαμβάνουν έδρες σε αρκετά Ευρωπαϊκά κοινοβούλια αλλά και αυτή του Zeitgeist (το πνεύμα των καιρών) απηχώντας καθολικές τάσεις.

Η εξέταση άρθρων που εμφανίστηκαν στα Γερμανικά μέσα ενημέρωσης μετά τη δημοσίευση ενός αμφιλεγόμενου βιβλίου του πρώην αξιωματούχου της Bundesbank, Thilo Sarrazin, στο οποίο ισχυρίζεται ότι οι Μουσουλμάνοι μετανάστες στη Γερμανία δεν μπορούν να ενσωματωθούν αλλά και στα Σουηδικά μέσα ενημέρωσης μετά τις γενικές εκλογές του Σεπτεμβρίου του τρέχοντος έτους στις οποίες οι Σουηδοί Δημοκράτες κέρδισαν για πρώτη φορά μια θέση στο κοινοβούλιο, επιβεβαιώνει τον ισχυρισμό του φιλόσοφου Slavoj Zizek ότι σχόλια που φάνταζαν αδιανόητα στην υψηλή κοινωνία πριν από μια δεκαετία ή και περισσότερο είναι σήμερα κοινωνικώς αποδεκτά.

Στη Die Welt, για παράδειγμα, ήταν όλοι σε θέση ν’ απολαύσουν την κοσμοθεωρία και τις συμβουλές ηγεσίας του συμβούλου Reinhard Κ. Sprenger. Στις 10 Οκτωβρίου 2010, ο Sprenger έγραψε ότι, όπως συμβαίνει με τις σχετικά φτωχές χώρες στην Ευρώπη και τις ριψοκίνδυνες τράπεζες, έτσι και οι Μουσουλμάνοι αποτελούν παράσιτα (Ο Sprenger στην πραγματικότητα χρησιμοποίησε το απρόσωπο “das Parasitäre” ή τα παρασιτικά).

Το Ισλάμ, υποστηρίζει, είναι ξένο και θα παραμείνει πάντα έτσι και η ενστάλαξη φόβου είναι ο μόνος υγιής τρόπος για την αντιμετώπιση του παρασιτικού. Μόνο όταν ζει με το φόβο του αποκλεισμού είναι σε θέση ν’ αναλάβει ευθύνες.

Έτσι, ισχυρίζεται ο Sprenger, η Γερμανία έχει ανάγκη από μια ισχυρή ηγεσία που θ’ αγκαλιάζει την πολιτική του διαχωρισμού την οποία ο Sprenger θεωρεί ως απαραίτητη προϋπόθεση για την πολιτική της ένταξης.

Ο Zizek ισχυρίζεται ότι η αποκαλούμενη ακροδεξιά είναι αυτή που καθορίζει την ατζέντα: Ενώ καθιερωμένοι φορείς καταδικάζουν το κίνημα, υιοθετούν ως αληθινά τα υποθετικά του προβλήματα. Ο Mares πιστεύει επίσης ότι τα καθιερωμένα κόμματα είναι αυτά που τα βάζουν με τις πολιτικές της λαϊκιστικής δεξιάς μετά την περιορισμένη επιτυχία των εξτρεμιστικών κομμάτων.

Ο Zizek αποκαλεί το κίνημα τη μόνη πραγματική αντιπολίτευση, μια περιγραφή που συμμερίζονται οι υποστηρικτές του. Κατά μία έννοια, η παρατήρηση αυτή φαίνεται να είναι σωστή: Η λαϊκιστική ριζοσπαστική δεξιά είναι κατά της καθιερωμένης, φιλελεύθερης δημοκρατίας και υπέρ της “Φωνής του Λαού” – με τη φωνή αυτή να είναι φυσικά η φωνή του κινήματος. Τέτοιες απόψεις βρίσκονται σίγουρα σε αντίθεση με θεμελιώδεις αρχές της σύγχρονης Δυτικής δημοκρατίας όπως η διάκριση των εξουσιών, η προστασία των μειονοτήτων και η μεταπολεμική επικέντρωση στ’ ανθρώπινα δικαιώματα. Σε μια λαϊκίστικη δημοκρατία, η “Φωνή του Λαού” υπερέχει έναντι των ατομικών δικαιωμάτων. Η λαϊκιστική ριζοσπαστική δεξιά, όμως, σέβεται την τυπική δημοκρατία, τουλάχιστον προς το παρόν. Στη σημερινή Ευρώπη, η βία δεν είναι ο δρόμος για την πολιτική επιτυχία.

Στη λαϊκίστικη σκηνή, πρωταγωνιστής είναι ο λεγόμενος Λαός. Όπως και ο Άριος του χτες, ο Λαός θεωρείται ως ένα σώμα με μια βούληση ή ως το καλούπι απ’ το οποίο πρέπει να βγουν όλοι οι πιστοί υπήκοοι. Όσοι διαφωνούν στιγματίζονται ως "δειλοί", "προδότες του λαού", "αντι-δημοκράτες", "πολυ-πολιτισμικοί εραστές", "εραστές των Μουσουλμάνων", "πολιτικά ορθό λόμπι" και ούτω καθεξής.

Εναντίον του Λαού στρέφονται αλλοδαποί διαφόρων περιγραφών. Μερικοί θεωρούνται εκτός έθνους αλλά εντός κράτους. Είναι ομαδοποιημένοι σε εθνικούς ή  πολιτιστικούς τομείς, καθένας από τους οποίους φέρει στερεότυπα παρόμοια με αυτά του Λαού, δηλαδή ως σώματα μ’ ένα σταθερό σύνολο χαρακτηριστικών και φιλοδοξιών.

Σε αντίθεση με τα υποτιθέμενα χαρακτηριστικά ταυτότητας των αλλοδαπών, η ταυτότητα του Λαού παρουσιάζεται ως ηθικά και πολιτιστικά ανώτερη. Είναι ενδιαφέρον να σημειωθεί ότι ο ιδανικός τύπος έχει αλλάξει από την τελευταία φορά. Η σωματική δύναμη και ομορφιά του σκληρά εργαζόμενου Άριου έχει σχεδόν εκλείψει από τον φανταστικό κόσμο. Ο Λαός εργάζεται σκληρά προκειμένου να διατηρήσει την οικονομική μηχανή στην οποία η σωματική δύναμη δεν έχει πλέον μεγάλη σημασία. Η υγεία τονίζεται ακόμη, καθώς ένα από τα θετικά χαρακτηριστικά του Λαού είναι ότι δεν επιβαρύνει το σύστημα κοινωνικής πρόνοιας.

Τρεις από τους θεωρούμενους αυτούς εχθρούς εντός του κράτους και εκτός του έθνους είναι οι Ρομά, οι Μουσουλμάνοι και οι Εβραίοι. Οι Μουσουλμάνοι είναι ο πρωταρχικός στόχος στη Δυτική Ευρώπη ενώ οι Ρομά και οι "παραδοσιακοί" Εβραίοι - υπάρχουν ορισμένοι νέοι στερεοτυπικοί Εβραίοι στη Δύση – στοχοποιούνται  πρωταρχικά στην ανατολική και την κεντρική Ευρώπη. Στην πανευρωπαϊκή μελέτη του "Λαϊκιστικά Ριζοσπαστικά Δεξιά Κόμματα στην Ευρώπη", ο Mudde δίνει μία συνοπτική και εν μέρει χρήσιμη περιγραφή των εν λόγω στερεότυπων: Ο Εβραίος ενσαρκώνει το νεωτερισμό, ο Ρομά είναι ο βάρβαρος που ζει στις παρυφές του νεωτερισμού και ο Μουσουλμάνος είναι ο βάρβαρος που ζει εντός του νεωτερισμού.

Από τη στιγμή που δημοσιεύθηκε η μελέτη του Mudde το 2007, οι θεωρίες κατά των Μουσουλμάνων έχουν φτάσει στο σημείο του βιολογικού ρατσισμού. Για παράδειγμα, ο Nicolai Sennels, ένας Δανός ψυχολόγος, συγγραφέας και υποψήφιος για το Δανικό Λαϊκό Κόμμα, υποστηρίζει ότι η "μαζική ενδογαμία μέσα στη Μουσουλμανική κουλτούρα κατά τη διάρκεια των τελευταίων 1.400 χρόνων μπορεί να έχει κάνει καταστροφική ζημιά στα γονίδιά τους. Οι συνέπειες της επιμειξίας μεταξύ πρώτων εξαδέλφων έχουν συχνά σοβαρές επιπτώσεις στη νοημοσύνη των απογόνων, τη λογική, την υγεία και το περιβάλλον τους".

Υπάρχουν, επίσης, θεωρίες συνωμοσίας που μοιάζουν με τον αντισημιτισμό, αν και μέχρι τώρα είναι λιγότερο περίπλοκες. Η δαιμονοποίηση έχει φτάσει τόσο κοντά στη θηριοποίηση ώστε φαίνεται πολύ πιθανό μεγάλο μέρος της Ευρώπης να περάσει δρακόντειες νομοθεσίες κατά των Μουσουλμάνων - όλα στο όνομα της δημοκρατίας, των ατομικών ελευθεριών και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, με τα οποία ο Μουσουλμανισμός θεωρείται ασυμβίβαστος.

Ο πληθυσμός των Ρομά της Ευρώπης έχει αντιμετωπιστεί με εχθρότητα από τότε που έφτασε στη γνωστή σήμερα ως Ρουμανία περίπου χίλια χρόνια πριν, μετά την εισβολή που υπέστησαν οι περιοχές τους στη βόρεια Ινδία.

Στην αρχή, αντιπροσώπευαν ουσιαστικά τον εκμοντερνισμό. Οι δεξιότητές τους είχαν τόση ζήτηση ώστε τους απαγορευόταν να εγκαταλείψουν τις περιοχές στις οποίες είχαν εγκατασταθεί. Σήμερα, η Σουηδία και ειδικότερα η Γαλλία, απελαύνουν τους Ρομά στη νοτιοανατολική Ευρώπη όπου αναγκάζονται να ζουν κάτω από άθλιες συνθήκες σε τσίγκινες καλύβες που βρίσκονται σε επικίνδυνα μολυσμένες περιοχές. Στην Ουγγαρία, το κόμμα Jobbik προτίθεται ν’ ανεγείρει φυλασσόμενα στρατόπεδα συγκέντρωσης για τους Ρομά. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι το προσδόκιμο ζωής τους είναι το χαμηλότερο στην Ευρώπη.

Ωστόσο, τα δεινά των Ρομά παραδοσιακά αντιμετωπίζονται με αδιαφορία. Δεν υπήρξε, για παράδειγμα, σημαντική οργή για ένα άρθρο που έγραψε ο Richard Swartz στη φιλελεύθερη Σουηδική εφημερίδα Dagens Nyheter (2 Οκτώβρη του 2010) στο οποίο τα θύματα κατηγορούνται εν μέρει για τη Romaphobia που επικρατεί ενώ παρουσιάζεται ένας παραλληλισμός μεταξύ του Εβραϊσμού της Ευρώπης πριν από την άνοδο του Χίτλερ και των σημερινών μη Ευρωπαίων μεταναστών.

Ο Swartz έγραψε ότι "Είναι στη φύση των πραγμάτων να χτίζεται μια τέτοια ταυτότητα πάνω σε παραδόσεις και αξίες οι οποίες σε μεγάλο βαθμό αντιτίθενται σ’ εκείνες της κοινωνίας μας ... Το ίδιο ίσχυε και για μεγάλα τμήματα του προ-Χίτλερ Ορθόδοξου Ιουδαϊσμού ... Οι [Αγράμματοι Ρομά] δύσκολα μπορούν να συμβάλουν στην ενδυνάμωση της δημοκρατίας και του συστήματος κοινωνικής πρόνοιας και θεωρούνται βάρος από τους άλλους... Ο αρχαίος πληθυσμός των Ρομά της Ευρώπης αντιπροσωπεύει, επίσης, μεγάλες ομάδες μεταναστών από χώρες εκτός Ευρώπης που του μοιάζουν περισσότερο από ό, τι μοιάζουν σ’ εμάς".

Ενώ όμως οι απεικονίσεις των Μουσουλμάνων και των Ρομά είναι συνεπείς και ξεκάθαρες, "ο Εβραίος" υπάρχει σε πολλές εκδόσεις απηχώντας σ’ ολόκληρη την ιστορία τάσεις όπου χρειαζόταν ένας αποδιοπομπαίος τράγος για να του αποδοθεί η μία ή η άλλη καταστροφή. Όπως γράφει ο Mudde, ο Εβραίος μπορεί σήμερα να είναι το σύμβολο του μετα-νεωτερισμού με τις υποτιθέμενες απειλές που εκπροσωπεί να έχουν τη μορφή της παγκόσμιας οικονομίας, των μέσων ενημέρωσης και άλλων φαινομένων. Πρόκειται για ένα μάλλον παραδοσιακό στερεότυπο το οποίο κόμματα όπως το Jobbik μοιράζονται με κάποιους αριστερούς που συχνότατα χρησιμοποιούν την κωδική-λέξη "Σιωνιστής".

Και μέσα στην αυτοαποκαλούμενη φιλο-Ισραηλινή λαϊκιστική ριζοσπαστική δεξιά της Δυτικής Ευρώπης, όπως είναι το Ολλανδικό Κόμμα για την Ελευθερία και μια φατρία των Σουηδών Δημοκρατών, υπάρχει μια τάση για ζήτηση ορισμένων όρων από τον Εβραϊκό πληθυσμό και, κυρίως, να στηρίξουν τους "μοναδικούς υπερασπιστές τους ενάντια στο αντισημιτικό Ισλάμ".

Αυτό το είδος της απαίτησης πίστης έχει διαδοθεί από το Σουηδό Βουλευτή Kent Ekeroth που υπερασπίζεται τις πολιτικές του κόμματός του κατά των φαγητών kosher και της περιτομής και παράλληλα κατηγορεί τους Σουηδούς Εβραίους ότι απαιτούν σεβασμό για το Σιωνισμό ενώ δεν σέβονται αυτό που θεωρεί ως το Σουηδικό ισοδύναμό του.

Ο συγκερασμός του Σιωνισμού με τμήματα της Ευρωπαϊκής λαϊκιστικής ριζοσπαστικής δεξιάς είναι πιθανότατα η μόνη βάση για το λεγόμενο φιλοσημιτισμό αυτού του κλάδου του κινήματος. Το Ισραήλ εξιδανικεύεται ως το πρότυπο μονοεθνικό, μονοπολιτισμικό κράτος και ως η θαρραλέα εμπροσθοφυλακή στον "πόλεμο κατά του Ισλάμ".

Είναι ενδιαφέρον ότι, η εικόνα αυτή του Ισραήλ είναι σχεδόν ταυτόσημη με την ακραία αριστερή και Ισλαμιστική απεικόνιση του Ισραήλ ως ρατσιστικού κράτους που φυτεύτηκε από τη Δύση ή τον παγκόσμιο Εβραϊσμό σαν μια αποικία στην καρδιά του Αραβικών και Μουσουλμανικών εδαφών. Το γεγονός ότι η αναλογία των Ισραηλινών Μουσουλμάνων είναι μεγαλύτερη από ό, τι, για παράδειγμα, η αναλογία των Σουηδών Μουσουλμάνων δεν λαμβάνεται υπ’ όψη όπως και το γεγονός ότι το Ισραήλ είναι πολυπολιτισμικό και η κοινωνία του έχει υποφέρει πολύ περισσότερη βία και εχθρότητα από την Ευρώπη προτού καταφύγει σε λαϊκιστικές προτάσεις όπως ο όρκος πίστης.

Όλο και πιο συχνά, ο Λαός ταυτίζεται με τον Εβραίο, αυτή τη φορά το θύμα του Ολοκαυτώματος κι όχι τον Ισραηλινό στρατιώτη. Με τον τρόπο αυτό, ο Μουσουλμάνος μπορεί να προσδιοριστεί ως ο Ναζί που απειλεί να εξολοθρεύσει το Λαό. Σ’ αυτήν την πικρά ειρωνική αντιστροφή της Ευρωπαϊκής ιστορίας του ρατσισμού, οι Εβραίοι χρησιμοποιούνται για τη νομιμοποίηση της καταδίωξης των Μουσουλμάνων. Με παρόμοιο τρόπο, ο κλασικός Εβραϊκός αποδιοπομπαίος τράγος χρησιμοποιείται για τη συγκάλυψη λαϊκιστικών δεξιών απόψεων. Εμφανίζεται σε δηλώσεις όπως: "Έχω συναντήσει κάποιους Εβραίους που συμπαθούν τη λαϊκιστική δεξιά. Οι Εβραίοι δεν μπορούν να είναι Ναζί. Ως εκ τούτου, η λαϊκιστική δεξιά δεν μπορεί να είναι Ναζιστική ή ρατσιστική".

Ο Εβραίος ενίοτε προωθείται ως το μοντέλο αφομοίωσης με το οποίο συγκρίνονται οι Μουσουλμάνοι, οι Ρομά και άλλες ομάδες και φαίνονται να υπολείπονται. Την ίδια στιγμή, ο Εβραίος είναι ύποπτος ότι αποτελεί τον ιθύνοντα νου πίσω από την πολυπολιτισμικότητα. Όπως όλα οι αθόρυβοι Εβραίοι, εκμεταλλεύεται τα όργανα της εξουσίας για τα συμφέροντά του: Θέλει να καταστρέψει το έθνος που διεισδύει αλλά προστατεύει το Σιωνιστικό κράτος. Αυτός ο νέος κακός Εβραίος, ο οποίος σε μεγάλο βαθμό παρομοιάζει με τον παλιό κακό Εβραίο πίσω από τον μπολσεβικισμό και τον καπιταλισμό, εμφανίζεται όταν εξέχοντες Εβραίοι λαμβάνουν δημόσια θέση για να προειδοποιήσουν τους Ευρωπαίους συμπατριώτες του για τους κινδύνους του νέου κινήματος.

Όπως έχει μάθει η Ευρώπη με το σκληρό τρόπο, η απομόνωση και η καταδίωξη ξεκινούν με μια ομάδα και εξαπλώνονται. Όταν ακόμη και οι Βαλλόνοι στη Φλάνδρα, οι Σάμι στη Σουηδία και οι "πολιτικά ορθοί" εξαιρούνται από τον αγνό Λαό, δεν υπάρχει κανένας λόγος να πιστεύουμε ότι οποιοσδήποτε στερεοτυπικός ή πραγματικός Εβραίος θα γίνει αποδεκτός από τη ριζοσπαστική λαϊκιστική δεξιά ως κάτι διαφορετικό από ένα εργαλείο κατά των Μουσουλμάνων - και τότε μόνο για όσο χρονικό διάστημα θεωρείται χρήσιμος.

http://www.haaretz.com/jewish-world/israel-and-the-jews-two-separate-entities-to-europe-s-radical-right-1.330770