Σχόλια τύπου-ιστολογίων-blogs
ΤΑ ΝΕΑ 21.2.2011
Της Πόπης Διαµαντάκου
Στην υπόθεση Μέρτεν αφιερωµένο, το «Κουτί της Πανδώρας» αποκάλυψε τις σκοτεινές πτυχές πολιτικών επιλογών που άφησαν «µαύρες τρύπες» στη συνείδηση του τόπου Φεβρουάριος 1957. Ελληνικά δικαστήρια. Ενας 45χρονος µε άψογο κοστούµι και πλατύ χαµόγελο στο έδρανο των κατηγορουµένων ποζάρει µε εντυπωσιακή αυτοπεποίθηση στους φωτογράφους και στα συνεργεία της τηλεόρασης. Μαξ Μέρτεν. Εγκληµατίας πολέµου. Ο εφιάλτης των Εβραίων της Θεσσαλονίκης. Εχει συλληφθεί. Σε τι οφείλει την καλή του διάθεση; Προφανώς στην επίγνωση ότι ανήκει στην πλευρά των ισχυρών. Γι’ αυτό και δεν περίµενε την καταδίκη του σε 25 χρόνια. ∆εν γινόταν αλλιώς. Είχαν ξεσηκωθεί στην Ελλάδα αντιπολίτευση και Τύπος. Στη φυλακή έµεινε πάντως µόλις δυόµισι. Αµνηστεύτηκε µε νόµο της κυβέρνησης Καραµανλή το 1959. Φυγαδεύεται νύχτα.
Θα µπορούσε να είναι ένα συναρπαστικό σενάριο πολιτικού θρίλερ. Ηταν το «Κουτί της Πανδώρας» της περασµένης Πέµπτης, που µετά την υπόθεση των πολεµικών αποζηµιώσεων ξαναγυρνά σε εκείνη τη σκοτεινή περίοδο όπου οι πολιτικές σκοπιµότητες στάθηκαν, ως φαίνεται, ισχυρότερες και από αυτή την εθνική υπερηφάνεια.
Γιατί, καθώς ξετυλίγεται η ιστορία εκείνων των καιρών, επιβεβαιώνεται ότι η υπόθεση του έθνους έγινε σε κρίσιµες ώρες από ιερός στόχος πρόσχηµα πολιτικών σκοπιµοτήτων.
Και η υπόθεση Μέρτεν περισσότερο από το να αφορά έναν εγκληµατία πολέµου αφορά τιςνοοτροπίες και τις αντιλήψεις µιας πολιτικής πλευράς που σφράγισε µεν την ιστορία του τόπου, άφησε όµως «µαύρες τρύπες» στη συνείδησή του.
Οι οποίες µάλιστα σκεπάστηκαν βιαστικά µε σκόνη από κατεστραµµένα έγγραφα, στα οποία θα µπορούσαµε να βρούµε αναφορές για σηµερινές συµπεριφορές απέναντι στην Ελλάδς. Τόνοι αρχείων της υπηρεσίας που ερευνούσε τα εγκλήµατα πολέµου, µε επικεφαλής τον εισαγγελέα Τούση, πολτοποιούνται λίγο µετά τη φυγάδευση Μέρτεν. Για την Ελλάδα, η καταδίκη του Μέρτεν θα ήταν ουσιαστική και συµβολική τής νίκης κατά του φασισµού. Για τον κόσµο των νικητών όµως, και αυτός ήταν πλέον η ∆ύση απέναντι στον «κοµµουνιστικό κίνδυνο», η καταδίκη Μέρτεν θα ήταν σύµβολο της επιµονής σε µια µνήµη που θεωρούνταν ενοχλητική για την αλλαγή του κόσµου σύµφωνα µε τις ψυχροπολεµικές επιλογές. Στην Ελλάδα, άλλωστε, οι δωσίλογοι στον κρατικό µηχανισµό είχαν περισσότερα να ωφεληθούν από την επιβεβληµένη λήθη.
Η απόφαση της κυβέρνησης Καραµανλή να απελευθερώσει τον Μέρτεν είναι η ένταξη άνευ όρων στην πλευρά της ∆ύσης. Σε αυτό το πικρό «άνευ όρων» επιµένει το «Κουτί της Πανδώρας». Είναι η οδυνηρή σφραγίδαστη µνήµη του τόπου. Σηµαίνει την υποχώρηση Καραµανλή στις αξιώσεις των Γερµανών, εκείνο το δάνειο των 200 εκατοµµυρίων που από αποζηµίωση για τα θύµατα πολέµου κατέληξε υψηλότοκο δάνειο που άφησε την Ελλάδα χρεωµένη. Αλλά και αν για όλα αυτά υπάρχουν πολιτικές ερµηνείες, δεν βρίσκονται οι ανθρώπινες. Ο ίδιος ο τόνος της αλληλογραφίας Καραµανλή µε γερµανούς αξιωµατούχους κάνει εντύπωση στην ιστορικό Γαβριέλα Εκµεκτσόγλου, καθώς όπως λέει «δεν υπάρχει έστω ένα ίχνος θυµού απέναντι στους Γερµανούς, δεν επισηµαίνει καν ότι η Ελλάδα είχε τόσα θύµατα στον πόλεµο».
Η συµπεριφορά Μέρτεν µετά τη φυγάδευσή του πάντως µοιάζει σήµερα ενδεικτική της ατµόσφαιρας που είχε δηµιουργήσει η υποχωρητικότητα των Ελλήνων. Θέλει να πάρει το αίµα του πίσω. Κατηγορεί Καραµανλή και στελέχη της κυβέρνησής του για συνεργάτες των Ναζί. Σάλος. Νέες δίκες στην Ελλάδα για Θεµελή, Νίκο και ∆οξούλα Μακρή. Στοιχεία πάντως για τον ίδιο τον Καραµανλή ουδέποτε βρέθηκαν, όπως λέει η ιστορικός Γαβριέλα Εκµεκτσόγλου, τουλάχιστον σε όσα αρχεία έχουν ανοίξει µέχρι σήµερα. Χειρότερο όµως και από µια µνήµη αδύναµη είναι η τροποποιηµένη εκείνη που συντίθεταιαπό υπερθετικούς χαρακτηρισµούς, ήρωες, ευεργέτες, εθνάρχες κ.λπ., ενώ η Ιστορία τούς αποστρέφεται.
http://www.tanea.gr/default.asp?pid=2&ct=4&artid=4619285
- Λεπτομέρειες
News 247
18.2.2011
Με ομόφωνη απόφαση η Βουλή της Κύπρου κύρωσε τη συμφωνία με το Ισραήλ για την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη των δύο χωρών. Τι προβλέπει η συμφωνία. Στο Ισραήλ ο Κύπριος υπουργός Εξωτερικών.
Κυρώθηκε σήμερα ομόφωνα από την Κυπριακή Βουλή η συμφωνία Κύπρου - Ισραήλ για την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη των δύο χωρών.
Η συμφωνία αυτή προβλέπει αναθεώρηση του τριεθνούς σημείου στη βάση συμφωνιών που θα πετύχει το Ισραήλ με το Λίβανο και την Αίγυπτο και έχει ήδη κυρωθεί και από το Ισραηλινό Κοινοβούλιο. Οι κυπριακές περιοχές ΑΟΖ πάντως δεν επηρεάζονται.
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι όροι που θέτει η συμφωνία όσον αφορά τη διαδικασία επίλυσης διαφορών, η οποία μπορεί να καταλήξει μέχρι και την επιδιαιτησία.
Σήμερα, εξάλλου, βρέθηκε στο Ισραήλ ο Κύπριος υπουργός Εξωτερικών Μάρκος Κυπριανού, όπου είχε σειρά επαφών για προετοιμασία της επίσκεψης στη χώρα του Κυπρίου προέδρου Δημήτρη Χριστόφια στα μέσα Μαρτίου.
Ανακοίνωση του Κυπριακού ΥΠΕΞ αναφέρει ότι ο κ. Κυπριανού είχε συναντήσεις με τον πρωθυπουργό , τον υπουργό Εξωτερικών και με την αρχηγό της αντιπολίτευσης.
Στις συναντήσεις συζητήθηκαν το Κυπριακό, η ειρηνευτική διαδικασία στη Μέση Ανατολή , περιφερειακά θέματα και οι σχέσεις Ευρωπαϊκής Ένωσης -Ισραήλ.
http://news247.gr/kosmos/news/kypros_-_israhl_aoz.781910.html
- Λεπτομέρειες
News 247
18.2.2011
Στην αναγνώριση ως 100% της ελληνικής Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης, που αποτελεί συνέχεια εκείνης της Κύπρου, προχώρησε το Ισραήλ, εκδίδοντας σχετικούς χάρτες
Η δημοσιοποίηση έγινε πριν ακόμη η Ελλάδα προβεί σε αναγνώριση της ΑΟΖ, λόγω της υφιστάμενης διαφωνίας με την Τουρκία, για την υφαλοκρηπίδα στο Καστελόριζο, ενώ τη συμφωνία με το Ισραήλ -για την ΑΟΖ των δύο χωρών- κύρωσε ομόφωνα την Πέμπτη (17/02) η κυπριακή Βουλή.
Σύμφωνα με το “Βήμα” (18/02) οι χάρτες περιγράφουν την πορεία που θα έχει ο αγωγός μεταφοράς φυσικού αερίου, που θα παράγεται στο κοίτασμα Λεβιάθαν από την αμερικανική εταιρεία Νoble Εnergy Ltd στην Ευρώπη μέσω υποθαλάσσιου αγωγού που θα περνά από την Ελλάδα.
Σύμφωνα μάλιστα με το δημοσίευμα, έχουν ήδη δοθεί και στην ελληνική πολιτική ηγεσία.
Ο αγωγός αυτός θα πρέπει να διασχίζει την θαλάσσια περιοχή που σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο αποτελεί μέρος της ελληνικής ΑΟΖ και πιο συγκεκριμένα του τμήματος της ΑΟΖ που η Ελλάδα διαθέτει στην θαλάσσια περιοχή της Αν. Μεσογείου χάρις στην ύπαρξη του Καστελόριζου, της Ρώ και της Μεγίστης.
Με την πρότασή τους αυτοί, οι Ισραηλινοί με σαφή τρόπο αναγνωρίζουν την ελληνική ΑΟΖ στην περιοχή και δίνουν στην Ελλάδα ένα ακόμα διαπραγματευτικό χαρτί υποστήριξης των ελληνικών θέσεων για το συγκεκριμένο θέμα.
Όσον αφορά στην κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη, η συμφωνία μεταξύ Κύπρου και Ισραήλ, η οποία ήδη έχει κυρωθεί από το ισραηλινό κοινοβούλιο, προβλέπει την αναθεώρηση του τριεθνούς σημείου ανάλογα με τις συμφωνίες, που θα πετύχει το Ισραήλ με το Λίβανο και την Αίγυπτο, οι οποίες δεν επηρεάζουν τις κυπριακές περιοχές, ενώ περιλαμβάνεται επίσης πρόνοια για τη διαδικασία επίλυσης διαφορών, που μπορεί να καταλήξει μέχρι και την επιδιαιτησία.
http://news247.gr/oikonomia/anagnwrise_ws_ellhnikh_thn_aoz_sto_kastelorizo.782527.html
- Λεπτομέρειες
Σημερινη 14.2.2011
Του Γιώργου Πλουτάρχου
Αποκαλυπτικά ευρήματα δημοσκόπησης της «Σ» για τις σχέσεις Κύπρου-Ισραήλ και την προοπτική συνεργασίας των δύο χωρών σε θέματα ενέργειας
* Εννέα στους δέκα τάσσονται υπέρ της συνεργασίας
* Οκτώ στους δέκα αισθάνονται το Ισραήλ φιλική χώρα προς την Κυπριακή Δημοκρατία και το θεωρούν αξιόπιστο στις συνεργασίες του
* Μια οικονομικού χαρακτήρα συνεργασία με το Ισραήλ θα μας βοηθήσει και στο πολιτικό μας πρόβλημα, πιστεύει το 85%
* Θα επιχειρήσει να δημιουργήσει πρόβλημα η Τουρκία, εκτιμούν επτά στους δέκα
* Οκτώ στους δέκα βλέπουν να επηρεάζονται αρνητικά οι σχέσεις μας με τους Άραβες
Ξεκάθαρη εικόνα αναφορικά με τις απόψεις της κυπριακής κοινής γνώμης γύρω από την προοπτική συνεργασίας Κύπρου-Ισραήλ σ’ ενεργειακό επίπεδο αποτυπώνει μεγάλη δημοσκόπηση της «Σ». Παρόλο που επτά στους δέκα συμπολίτες μας εκτιμούν ότι μια τέτοια συνεργασία θα προκαλέσει την αντίδραση της Τουρκίας, η οποία και θα επιχειρήσει να δημιουργήσει πρόβλημα στην περιοχή, η συντριπτική πλειοψηφία, που ανέρχεται στο 90%, τάσσεται υπέρ της... ενεργειακής συνεργασίας με το Ισραήλ. Μάλιστα, σχεδόν εννέα στους δέκα πιστεύουν πως μια οικονομικού χαρακτήρα συνεργασία με τη γειτονική μας χώρα θα μας βοηθήσει, λίγο ή πολύ, και στο πολιτικό μας πρόβλημα. Στη συνείδηση των Κυπρίων, το Ισραήλ είναι μια φιλική προς την Κυπριακή Δημοκρατία χώρα, αλλά και αξιόπιστη, σε σχέση με τις συνεργασίες της.
Αυτό πιστεύουν οκτώ στους δέκα πολίτες. Πολλοί είναι εκείνοι πάντως (σχεδόν οκτώ στους δέκα), οι οποίοι προβλέπουν πως μια πιθανή συνεργασία της χώρας μας με το Ισραήλ θα επηρεάσει αρνητικά τις σχέσεις μας με τον Αραβικό κόσμο. Στη δημοσκόπηση της «Σ» αποτυπώνεται η άγνοια της πλειοψηφίας των πολιτών σε ό,τι αφορά την ενεργειακή πολιτική της Κυβέρνησης (έξι στους δέκα λένε πως δεν την γνωρίζουν), ενώ διχασμένη εμφανίζεται η κοινή γνώμη σε ό,τι αφορά την ορθότητα των κυβερνητικών επιλογών στα συγκεκριμένα ζητήματα. Τέσσερις στους δέκα αποτιμούν αρνητικά την ενεργειακή πολιτική της Κυβέρνησης και πέντε στους δέκα θετικά.
ΠΙΝΑΚΑΣ 1
ΤΟ ΙΣΡΑΗΛ θεωρείται φιλική χώρα προς την Κυπριακή Δημοκρατία, τόσο από τον αντρικό όσο και από τον γυναικείο πληθυσμό της Κύπρου, 83% και 79%, αντίστοιχα. Ως τέτοια, θεωρείται και απ’ όλες τις ηλικιακές ομάδες (το χαμηλότερο ποσοστό, 74%, το συναντάμε στις ηλικίες 25-44). Παρόμοια είναι τα δεδομένα και ανάλογα με το μορφωτικό επίπεδο, όπου το χαμηλότερο ποσοστό αυτών που θεωρούν το Ισραήλ φιλική χώρα προς την Κυπριακή Δημοκρατία, 78%, το συναντάμε ανάμεσα στους απόφοιτους κολεγίου ή πανεπιστημίου.
ΠΙΝΑΚΑΣ 2
ΠΕΠΟΙΘΗΣΗ αντρών και γυναικών, 92% και 89% αντίστοιχα, είναι ότι θα πρέπει να συνεργαστούμε με το Ισραήλ σε θέματα ενέργειας, ενώ στις ηλικίες 45 και άνω, αυτό πιστεύει ότι πρέπει να γίνει, περίπου το 100%. Οι περισσότεροι διαφωνούντες, τρεις στους δέκα, εμφανίζονται στην ηλικιακή ομάδα των 18 με 24. Σχεδόν το απόλυτο, υπέρ της συνεργασίας, αγγίζει ο αριθμός των απόφοιτων δημοτικού και μέσης εκπαίδευσης, ενώ διαφορετική άποψη έχει ένας στους δέκα αποφοίτους κολεγίου ή πανεπιστημίου.
ΠΙΝΑΚΑΣ 3
Η ΑΝΤΙΛΗΨΗ πως μια οικονομικού χαρακτήρα συνεργασία με το Ισραήλ θα μας βοηθήσει, λίγο ή πολύ, και στο πολιτικό μας πρόβλημα, βρίσκεται καλά εμπεδωμένη σε όλες τις κοινωνικές ομάδες του πληθυσμού. Η άποψη αυτή είναι κυρίαρχη, τόσο ανάμεσα στους αποφοίτους του δημοτικού όσο και στους αποφοίτους της μέσης εκπαίδευσης, αλλά και σε αυτούς των κολεγίων ή των πανεπιστημίων. Οι περισσότεροι που πιστεύουν πως δεν θα βοηθήσει καθόλου, τρεις στους δέκα, βρίσκονται ανάμεσα στους αποφοίτους του δημοτικού.
ΠΙΝΑΚΑΣ 4
Ο ΦΟΒΟΣ αντίδρασης της Τουρκίας σε μια ενδεχόμενη συνεργασία της χώρας μας με το Ισραήλ πλανάται στο μυαλό των Κυπρίων ανεξαρτήτως φύλου, ηλικίας και επιπέδου μόρφωσης, καθώς οι πλείστοι θεωρούν πως οι Τούρκοι θα επιχειρήσουν να δημιουργήσουν πρόβλημα. Με την εκτίμηση αυτή διαφωνούν τρεις στους δέκα απόφοιτοι δημοτικού, τρεις στους δέκα απόφοιτοι μέσης εκπαίδευσης και τρεις στους δέκα απόφοιτοι κολεγίου ή πανεπιστημίου. Κάτι τέτοιο δεν πιστεύουν, επίσης, ότι θα γίνει, τέσσερις στους δέκα, στις ηλικίες 65 και άνω.
ΠΙΝΑΚΑΣ 5
ΕΙΤΕ λίγο είτε πολύ, οι σχέσεις της χώρας μας με τον Αραβικό κόσμο θα επηρεαστούν αρνητικά αν προχωρήσουμε ως Κυπριακή Δημοκρατία σε συνεργασία με το Ισραήλ. Η γνώμη αυτή είναι κυρίαρχη σε όλες τις ομάδες του πληθυσμού, ενώ μόνο ανάμεσα στους αποφοίτους του δημοτικού τα δεδομένα διαφοροποιούνται σε κάποιο βαθμό, αφού τέσσερις στους δέκα έχουν διαφορετική αντίληψη των πραγμάτων και δεν πιστεύουν πως θα επηρεαστούν αρνητικά οι σχέσεις μας με τον Αραβικό κόσμο.
ΠΙΝΑΚΑΣ 6
ΥΨΗΛΟΣ είναι ο βαθμός αξιοπιστίας που έχει το Ισραήλ ανάμεσα στην κυπριακή κοινή γνώμη, αφού οκτώ στους δέκα πολίτες έχουν αυτήν την άποψη. Το χαμηλότερο ποσοστό εκείνων που θεωρούν τη χώρα ως αξιόπιστη καταγράφεται στην ηλικιακή ομάδα των 18 μέχρι 24, ενώ και τρεις στους δέκα αποφοίτους δημοτικού δεν θεωρούν αξιόπιστο στις συνεργασίες του το Ισραήλ. Αξιόπιστη χώρα θεωρούν το Ισραήλ εννέα στους δέκα άντρες και επτά στις δέκα γυναίκες.
ΠΙΝΑΚΑΣ 7
Η ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ πολιτική της Κυβέρνησης είναι άγνωστη για σημαντική μερίδα του κυπριακού πληθυσμού (56%). Ιδιαίτερα έντονο παρατηρείται το φαινόμενο αυτό στην ηλικιακή ομάδα 18-24, όπου εννέα στους δέκα νέοι δεν γνωρίζουν την κυβερνητική ενεργειακή πολιτική. Γνώστες της ενεργειακής πολιτικής της Κυβέρνησης είναι πέντε στους δέκα απόφοιτους κολεγίων ή πανεπιστημίων, τέσσερις στους δέκα απόφοιτους μέσης εκπαίδευσης και τέσσερις στους δέκα απόφοιτους δημοτικού.
ΠΙΝΑΚΑΣ 8
ΔΙΧΑΣΜΕΝΗ εμφανίζεται η κυπριακή κοινή γνώμη σε ό,τι αφορά τη θετική ή αρνητική αποτίμηση της ενεργειακής πολιτικής της Κυβέρνησης. Απ’ όσους δηλώνουν ότι τη γνωρίζουν, πέντε στους δέκα τής βάζουν θετικό πρόσημο και τέσσερις στους δέκα αρνητικό. Μεγαλύτερο βαθμό αποδοχής συγκεντρώνει ανάμεσα στις ηλικίες 65 και άνω και μικρότερο ανάμεσα στις ηλικίες 18-24. Η ενεργειακή πολιτική της Κυβέρνησης τυγχάνει αποδοχής από έξι στους δέκα απόφοιτους δημοτικού και μέσης εκπαίδευσης, ενώ απορρίπτεται από τέσσερις στους δέκα απόφοιτους κολεγίου ή πανεπιστημίου.
http://www.sigmalive.com/simerini/news/local/354415
- Λεπτομέρειες
ΣΗΜΕΡΙΝΗ 13.02.2011
Του Μάριου Δημητρίου
Συνάντηση στο σταυροδρόμι της γεωλογίας, της γεωγραφίας, της ιστορίας και της πολιτικής στη λεκάνη της ανατολικής Μεσογείου, που οι τοπικές και διεθνείς συγκυρίες μετατρέπουν σ’ ένα από τα πιο συναρπαστικά πεδία εξερεύνησης τεράστιων κοιτασμάτων ενεργειακού πλούτου
Ανυπόκριτη φιλική διάθεση απέναντι στην Κύπρο και έντονη επιθυμία για μια στενότερη οικονομική και πολιτική συνεργασία Κύπρου-Ισραήλ, μας μετέφεραν αυτή τη βδομάδα, στη διάρκεια της αποστολής μας στο Τελ Αβίβ και στα Ιεροσόλυμα, στελέχη της ισραηλινής κυβέρνησης, της ισραηλινής ενεργειακής εταιρείας Delek, αλλά και απλοί πολίτες της γειτονικής χώρας. Το Ισραήλ… μας χαμογελά πλατιά, καθώς μας συναντά σε αυτό το σταυροδρόμι της γεωλογίας, της γεωγραφίας, της ιστορίας και της πολιτικής στη λεκάνη της ανατολικής Μεσογείου, που οι τοπικές και διεθνείς συγκυρίες μετατρέπουν σε ένα από τα πιο συναρπαστικά πεδία εξερεύνησης τεράστιων κοιτασμάτων ενεργειακού πλούτου, ανατρέποντας, ταυτόχρονα, καθιερωμένα γεωστρατηγικά δόγματα.
Η συζήτηση που ανέτρεψε τα δεδομένα
«Έτοιμοι για μπίζνες με την Κύπρο», σε σχέση με την επεξεργασία και εξαγωγή από το νησί φυσικού αερίου, δήλωσαν στη «Σ» από τα Ιεροσόλυμα στελέχη του αρμόδιου ισραηλινού Υπουργείου Εθνικών Υποδομών. Ενώ στο Τελ Αβίβ διευθυντές της Delek, που στις 9 Ιανουαρίου 2010 πρότεινε στην κυπριακή κυβέρνηση συνεργασία για δημιουργία τερματικού επεξεργασίας και εξαγωγής φυσικού αερίου στο Βασιλικό, μας εξέφρασαν την ατράνταχτη πίστη τους στην ισχύ της κυπριακής οικονομίας και στη φερεγγυότητα του κυπριακού κράτους και των τεχνοκρατών του στον ενεργειακό τομέα. Η Delek είναι μέρος κοινοπραξίας με την αμερικανική Noble Energy, που εκμεταλλεύεται τα ευρήματα φυσικού αερίου στη θάλασσα του Ισραήλ και που αδειοδοτήθηκε από την κυπριακή κυβέρνηση να εξερευνήσει το κυπριακό Οικόπεδο 12, κοντά στο ισραηλινό Leviathan. Είναι γνωστό ότι λίγο πριν από την πρόταση της ισραηλινής εταιρείας, η δημόσια συζήτηση είχε ανατρέψει στο παρά πέντε την απόφαση της κυπριακής κυβέρνησης να υπογράψει 20ετές συμβόλαιο 4,5 δις ευρώ με την ολλανδοβρετανική Shell PLC, για εισαγωγή φυσικού αερίου για τις ανάγκες της κυπριακής αγοράς, καθώς η ΑΗΚ ταυτόχρονα διαπραγματευόταν με προσφοροδότες για ανέγερση αποθήκης καυσίμων στο Βασιλικό. Αναμένεται να ληφθεί σύντομα η τελική απόφαση της κυβέρνησης Χριστόφια, γι’ αυτό το κεφαλαιώδες για την οικονομία μας ζήτημα.
Οι γεωπολιτικοί καταλύτες…
ΤΟ ΤΕΤΡΑΗΜΕΡΟ 4-8 τρέχοντος, της παραμονής μας στο Ισραήλ, ήταν για μας ευχάριστα αποκαλυπτικό μιας χώρας ανοικτής για κάθε είδους συνεργασία με την Κυπριακή Δημοκρατία. Δεν μπορούσαμε παρά να δούμε τα πράγματα κάτω από το φως των γεγονότων που επέδρασαν αποφασιστικά στην αλλαγή του γεωπολιτικού και γεωστρατηγικού χάρτη της περιοχής. Καταλύτες της νέας πραγματικότητας στη γειτονιά μας υπήρξαν:
1) Η διάρρηξη της στρατηγικής συμμαχίας Τουρκίας-Ισραήλ από μέρους του ισλαμιστή Τούρκου πρωθυπουργού Ταγίπ Ερντογάν, με βολική αφορμή το θάνατο εννιά Τούρκων ακτιβιστών του πλοίου «Μαβί Μαρμαρά», τον περασμένο Μάιο, στη διάρκεια επιχείρησης του ισραηλινού στρατού να τους εμποδίσει να προσεγγίσουν το λιμάνι της Γάζας. Η αντιισραηλινή φιλολογία του Ερντογάν συναγωνίζεται -απ’ την ανάποδη- τα ηγεμονικά ανοίγματά του στον αραβικό και μουσουλμανικό κόσμο.
2) Η ανακάλυψη (το 2009 και το 2010), από την ισραηλινή Delek και τη συνέταιρό της, αμερικανική Noble, του τεράστιου κοιτάσματος φυσικού αερίου Tamar, 90 χιλιόμετρα από την ακτή της Χάιφα και του ακόμα μεγαλύτερου κοιτάσματος Leviathan, 70 χιλιόμετρα από το κυπριακό Οικόπεδο 12, που από το 2004 μετατρέπει το Ισραήλ, από εισαγωγέα ενέργειας, σε ενεργειακά αυτοδύναμη χώρα, αλλά και σε σημαντικό εξαγωγέα φυσικού αερίου στην Ευρώπη και στον υπόλοιπο κόσμο.
Ένα ιστορικό ταξίδι, ένα αγωνιώδες ερώτημα
ΝΑ ΣΗΜΕΙΩΣΟΥΜΕ σε όλα αυτά την αξιομνημόνευτη χειραψία του Ισραηλινού υπουργού Εθνικών Υποδομών Uzi Landau με τον Κύπριο υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Κυπριανού, στις 17 Δεκεμβρίου 2010, που σφράγισε τη συμφωνία οριοθέτησης των Αποκλειστικών Οικονομικών Ζωνών της Κύπρου και του Ισραήλ. Οι επιστημονικές ενδείξεις (όπως είναι η εικόνα των τρισδιάστατων σεισμικών ερευνών), ότι το Οικόπεδο 12 της Κύπρου, έχει τα ίδια γεωλογικά χαρακτηριστικά με το ισραηλινό Leviathan και οι γεωτρήσεις που θα γίνουν σε λίγους μήνες από τη Noble, για να ξεθάψουν από το βυθό της θάλασσας τον πολυπόθητο κυπριακό ενεργειακό «θησαυρό», συνιστούν μια δυνητική γεωλογική και οικονομική αποκάλυψη συγκλονιστικών διαστάσεων. Υπό αυτό το πρίσμα ιδωμένη, η επικείμενη επίσημη επίσκεψη του Προέδρου Χριστόφια στο Ισραήλ -στις 14 Μαρτίου 2010- εμπεριέχει τη δυναμική μιας αποκάλυψης, ανάλογων διαστάσεων. Πολιτικής, βεβαίως. Αφού είναι, προφανώς, ένα από τα πιο σημαντικά ταξίδια που πραγματοποίησε ποτέ Κύπριος ομόλογός του στο εξωτερικό. Το ερώτημα που προβάλλει, είναι αγωνιώδες και προφανώς επώδυνο για όλους: Νιώθει άραγε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας το βάρος αυτής της δυναμικής;
«Έτοιμοι για μπίζνες με την Κύπρο»
Η Κύπρος είναι σημαντική για μας, ακόμα και αν δεν ήταν μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά την κάνει για μας ακόμα πιο σημαντική ο ρόλος της ως μέλος της ενωμένης Ευρώπης
Στο ταξί που με έπαιρνε από το Τελ Αβίβ στα Ιεροσόλυμα, στο γυάλινο κτίριο της νέας πόλης, όπου στεγάζεται το Υπουργείο Εθνικών Υποδομών, για να συναντήσω τον Sagi Karni, επικεφαλής του Τμήματος Διεθνών Σχέσεων του Υπουργείου, έριχνα σύντομες ματιές στην είδηση για τη συμφωνία οριοθέτησης των Αποκλειστικών Οικονομικών Ζωνών της Κύπρου και του Ισραήλ.
Ο υπουργός Uzi Landau είχε πει, εκείνη την ημέρα, ότι η συμφωνία με την Κύπρο «χαράσσει το όριο των θαλασσίων συνόρων του Ισραήλ προς βορρά και ορίζει ντε φάκτο τα σύνορα με τον Λίβανο». Ως προς την Τουρκία, που είχε αντιδράσει αποκαλώντας τη συμφωνία αυτή «άκυρη και κενή», γιατί δήθεν αγνοεί τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων, ο Ισραηλινός υπουργός υπογράμμισε με νόημα ότι «η συμφωνία με την Κύπρο προσδιορίζει σαφώς τα δικαιώματα του Ισραήλ στη Μεσόγειο». Ο Sagi Karni συνοδευόταν, στη συνάντησή μας αυτή, από έναν άλλο νέο τεχνοκράτη, τον Chen Ben Lulu, Σύμβουλο του υπουργού Υποδομών για θέματα ΜΜΕ.
Sagi Karni: Εμείς επιθυμούμε φυσιολογικές και φιλικές σχέσεις με όλους τους γείτονές μας, εφόσον υπάρχει για όλους μια τεράστια οικονομική δυνατότητα στην περιοχή της Μεσογείου, μετά την ανακάλυψη των κοιτασμάτων φυσικού αερίου. Με πολιτισμένο τρόπο, η Κύπρος και το Ισραήλ συμφώνησαν την ανάπτυξη των φυσικών πηγών τους, προς όφελος των λαών τους. Με τη μεταξύ μας οριοθέτηση των ΑΟΖ, που είναι για μας ένα πολύτιμο νομικό εργαλείο, για πρώτη φορά έχουμε σύνορο μεταξύ του Ισραήλ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης κι αυτό συμβάλλει στη σταθερότητα και ανάπτυξη της περιοχής. Είμαστε έτοιμοι για μπίζνες με την Κύπρο.
Chen Ben Lulu: Η μεταξύ μας συμφωνία κάνει την κατάσταση στην περιοχή πιο σταθερή και προσελκύει εταιρείες να δραστηριοποιηθούν για ανακάλυψη και άλλων κοιτασμάτων φυσικού αερίου και άλλων ενεργειακών πηγών. Δέστε τι έγινε με το Ισραήλ. Κάναμε 530 γεωτρήσεις πριν ανακαλύψουμε το Tamar. Πριν από αυτό, οι Ισραηλινοί επιχειρηματίες στον ενεργειακό τομέα δεν είχαν την τεχνολογία και την τεχνογνωσία που χρειάζεται. Όμως με τη Noble, βρήκαμε τα κοιτάσματα, αφού προηγουμένως κάναμε όλα τα απαραίτητα βήματα για να δημιουργήσουμε κλίμα σταθερότητας και βεβαιότητας για τους επενδυτές. Ένα από αυτά τα βήματα είναι η οριοθέτηση των θαλάσσιων συνόρων, έτσι που να προσελκύσουμε μεγαλύτερες εταιρείες να έρθουν να ψάξουν για φυσικό αέριο ή άλλη φυσική πηγή ενέργειας.
Περί αυτοπεποίθησης Ισραήλ και Κύπρου
Οι δύο χώρες μας έχουν πολιτικά προβλήματα. Το θέμα της ανεύρεσης φυσικού αερίου μπορεί να τα περιπλέξει;
Sagi Karni: Το Ισραήλ έχει πολλή αυτοπεποίθηση, ξέρουμε πού στεκόμαστε, έχουμε τα δικά μας αποθέματα φυσικού πλούτου στη θάλασσα, έχουμε τις εταιρείες που ανέλαβαν να τα αξιοποιήσουν και δεν έχουμε λόγους να ανησυχούμε για αρνητικές εξελίξεις όσον αφορά το φυσικό μας αέριο.
Chen Ben Lulu: Η Κύπρος είναι σημαντική για μας, ακόμα και αν δεν ήταν μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά την κάνει για μας ακόμα πιο σημαντική ο ρόλος της ως μέλος της ενωμένης Ευρώπης. Το θέμα της ανεύρεσης φυσικού αερίου αφορά τις επενδύσεις, την τεχνολογία και επιχειρηματική δράση, εφόσον όλα τα ευρήματα περιλαμβάνονται στα όρια της δικής μας Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης. Η ισραηλινή αγορά είναι πολύ δυνατή και είναι θέμα χρόνου να αξιοποιήσουμε όλα τα ευρήματα σε φυσικό αέριο και άλλες πηγές πλούτου στην περιοχή.
Μπορεί η Κύπρος να έχει τη δική σας αυτοπεποίθηση σε σχέση με τα πιθανά δικά της κοιτάσματα φυσικού αερίου;
Sagi Karni: Δεν μπορούμε να μιλήσουμε για πολιτικά ζητήματα που αφορούν την Κύπρο. Η Κύπρος έχει το δικό της πρόβλημα με την Τουρκία και δεν μπορούμε να επέμβουμε σε αυτό. Μπορούμε όμως να πούμε ότι εκτός από την Κύπρο, το Ισραήλ είναι σε αυτή την περιοχή της Μεσογείου η μοναδική σταθερή δημοκρατία που ασπάζεται τις αξίες της Δύσης… Εμείς προσπαθούμε να έχουμε καλές σχέσεις με όλους τους γείτονές μας, πράγμα όχι εύκολο, προσπαθούμε να λύσουμε τις διαφορές μας με τους Παλαιστινίους με απευθείας διάλογο και είμαστε έτοιμοι για μια τελική διευθέτηση. Φυσικά, σε μια ελεύθερη οικονομία όπως η ισραηλινή, τα ζητήματα του εντοπισμού και της εξόρυξης των φυσικών πηγών ενέργειας ανήκουν στον ιδιωτικό τομέα, όπου το κράτος δεν θέλει να επεμβαίνει πολύ. Η κυβέρνηση επιβλέπει τις οικονομικές δραστηριότητες, είναι ο ρυθμιστής, επιβάλλει το νόμο και τους κανόνες, αλλά δεν θέλουμε ως κυβέρνηση να επεμβαίνουμε σε κάθε ζήτημα της αγοράς. Δεν είναι αυτός ο ρόλος της κυβέρνησης σε μια κοινωνία ελεύθερης αγοράς.
Γεωτρήσεις χωρίς ανησυχίες
Πώς βλέπετε να προχωρούν οι έρευνες στη θαλάσσια περιοχή του Ισραήλ και της Κυπριακής Δημοκρατίας, μετά την οριοθέτηση της ΑΟΖ των δύο χωρών;
Chen Ben Lulu: Το Ισραήλ μπορεί να αξιοποιήσει το δικό του φυσικό πλούτο όπως νομίζει, το ίδιο και η Κύπρος το δικό της φυσικό πλούτο. Από τη στιγμή που συμφωνήσαμε για την οριοθέτηση των ΑΟΖ, είναι πιο εύκολο για το Ισραήλ να αποφασίζει για τη δική του περιοχή, αλλά και για την Κύπρο να κάνει γεωτρήσεις στη δική της περιοχή, χωρίς καμιά ανησυχία ή πρόβλημα. Σύμφωνα με όρο της συμφωνίας, στην περίπτωση ύπαρξης κοιτασμάτων και από τις δύο πλευρές των συνόρων, υπάρχει η δυνατότητα να γίνει διάλογος μεταξύ τους, για το πώς να προχωρήσουν.
Όσον αφορά το Ισραήλ, έχουμε προς το παρόν δύο πηγές προμήθειας φυσικού αερίου. Η μία είναι από την Αίγυπτο μέσω του Σινά. Μας το προμηθεύει μια ιδιωτική εταιρεία Ισραηλινών και Αιγυπτίων επιχειρηματιών - το 40% του φυσικού αερίου που καταναλώνουν οι πολίτες μας. Συνολικά, το 40% του ηλεκτρισμού του Ισραήλ προέρχεται από το φυσικό αέριο, που προσφέρει χαμηλές τιμές και είναι περιβαλλοντικά λιγότερο εχθρικό ενεργειακό μέσο, από άλλα - π. χ. από τον άνθρακα. Άλλο ένα ποσοστό 40% του ηλεκτρισμού της χώρας μας προέρχεται από άνθρακα και το υπόλοιπο από πετρέλαιο και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Η δεύτερη πηγή φυσικού αερίου για το Ισραήλ προέρχεται από το κοίτασμα Μary B, που ανακαλύφθηκε το 2003. Στη συνέχεια ανακαλύψαμε πριν από δύο χρόνια το Tamar, που είναι πολύ μεγαλύτερο από το Μary B και πριν από δύο μήνες ανακαλύψαμε το Leviathan, που είναι μεγαλύτερο από το Tamar και που είναι το μεγαλύτερο εύρημα φυσικού αερίου στον κόσμο τα τελευταία δέκα χρόνια. Πρέπει να πω ότι το απόθεμα του Μary B τελειώνει και αυτό μας αφήνει με το αιγυπτιακό φυσικό αέριο. Αλλά είμαστε κοντά στο να κάνουμε χρησιμοποιήσιμο το αέριο του Tamar μέχρι το 2013, το οποίο θα προορίζεται για κατανάλωση στο Ισραήλ τα επόμενα 30-40 χρόνια. Μια από τις επιλογές επεξεργασίας του φυσικού αερίου του Tamar, είναι η υγροποίησή του επιτόπου. Η άλλη επιλογή είναι να το στέλλουμε στην Κύπρο και να το υγροποιούμε εκεί. Το φυσικό αέριο του Leviathan προορίζεται για εξαγωγή.
http://www.sigmalive.com/simerini/politics/fakellos/354019
- Λεπτομέρειες